2007թ. հունիսի 21-ին ստեղծվեց «Ակադեմիական  համագործակցության եւ օժանդակության  հայկական ԱՐՄԱԿԱԴ  ասոցիացիան», որն իր առջեւ խնդիր դրեց լայն հանրության սեփականությունը դարձնել ուսումնական ծրագրերի, կրթաթոշակների, դրամաշնորհների, գիտական, համալսարանական կյանքում կատարվող իրադարձությունների մասին ինֆորմացիան: Էլեկտրոնային փոստերի ցանկով, սոցիալական կայքերով, armacad.info լրատվական կայքի միջոցով Արմակադն ամեն օր տարածում է հսկայական տեղեկատվություն: Շնորհիվ Արմակադի՝ այսօր բազմաթիվ ուսանողներ սովորում են արտասահմանյան լավագույն բուհերում, տարեկան հարյուրավոր երիտասարդներ մասնակցում են ամառային դպրոցների եւ այլ կարճաժամկետ ծրագրերի, հետազոտողներն ու հասարակական կազմակերպությունները հնարավորություն են ունենում մասնակցել տարբեր դրամաշնորհների համար հայտարարվող մրցույթներին:

Արմակադը բացառիկ նվեր է հատկապես սահմանափակ ֆինանսներով գիտնականի համար: Եթե ցանկանում ես, օրինակ, մեկշաբաթյա հետազոտություն կատարել Հաագայում, ապա պատմիր այդ մասին Արմակադ ցանցի անդամներին, եւ վստահաբար կստանաս գիտական-ճամփորդական դրամաշնորհների մասին ինֆորմացիա, Հաագայում վստահաբար կգտնվի մեկը, որ քեզ կհյուրընկալի հետազոտությանդ ժամանակաշրջանում, քո ոլորտի մի շարք մասնագետներ էլ կտան արժեքավոր խորհրդատվություն:

Հավատամքը՝ ծառայել գիտությանը, ճանաչելի դարձնել Հայաստանը միջազգային գիտական եւ համալսարանական շրջանակներին, ստեղծել նոր հնարավորություններ երիտասարդների համար:

Ապշելու բան է, բայց այս ամենը նախաձեռնել է մեկ հոգի, բանասիրական գիտությունների թեկնածու, իրանագետ Խաչիկ Գեւորգյանը, որին այնուհետեւ միացել են տարբեր անձինք: Ամենահետաքրքիրն այն է, որ այս ամենը կատարվում է առանց որեւէ ֆինանսավորման, անշահախնդիր, սոսկ էնտուզիազմի շնորհիվ:

Ու Ստեփանակերտից մինչեւ Փարիզ, Երեւանից մինչեւ Լոնդոն ու ԱՄՆ-ի տարբեր համալսարաններ Արմակադը դասախոսությունների միջոցով պատմում է իր գործունեության մասին՝ նոր հնարավորություններ պարգեւելով ուսանողներին եւ մեծացնելով իր ցանցը:

Օգտագործելով իր սոցիալական կապիտալը՝ տարբեր երկրների առաջատար համալսարանների, գիտական կենտրոնների դասախոսների, ուսանողների եւ հետազոտողների հետ կապը, Արմակադը դարձել է բրենդ, որը պատիվ կբերեր յուրաքանչյուր հասարակության: Պատկերացնում եմ՝ ինչպիսի նոր ծավալներ կարող էր ընդգրկել գիտական այս ցանցի գործունեությունը, եթե ամեն ինչ չմնար մի խումբ նվիրյալների ուսերին եւ հնարավոր լիներ վարձատրվող աշխատակիցներ ներգրավել:

Արմակադը նաեւ պատգամ է: Պատգամ՝ կիսվելու, ստեղծելու հնարավորություններ, ծառայելու գիտությանն ու կրթությանը՝ ապահովելով արդյունավետություն եւ շարունակական զարգացման հիմք:

Արմակադն այսօր տոնում է իր ծննդյան 4-ամյակը: Շնորհավոր ծնունդդ, Արմակադ, շնորհավո’ր տոնդ, հայ ուսանող ու գիտնական, որ ունես Արմակադի նման աջակից, շնորհավոր բոլոր նրանց տոնը, ովքեր ստեղծում են հնարավորություններ:

Հեղինակ՝ Հայկ Խանումյան՝ «Արցախի եվրոպական շարժում» ՀԿ նախագահ

Աղբյուր՝ www.mediamax.am

Ծնունդդ շնորհավոր, ԱՐՄԱԿԱ՛Դ:

P.S. ԱՐՄԱԿԱԴ գիտական ցանցը, լինելով ՀՀ –ում միակը, առ այսօր աշխատում է կամավորների ջանքերի շնորհիվ, այն և ոչ մի ֆինանսավորում ՉՈՒՆԻ:

            Հիշո՞ւմ եք Ֆրիկի «Գանգատը» (Բան ի Ֆրիկ Գրքոյն).

 Մէկին հազար դեկան ոսկի,

Մէկին ո՛չ փող մի պղնձի…

            Այս տողերից երևում է, որ դեկան նշանակել է դրամի (և կշռի) միավոր:

            Բայց այժմ ուրիշ դեկան ունենք, որ համալսարանի կամ ինստիտուտի այս կամ այն բաժանմունքի գիտական ու վարչական ղեկավարն է:

            Ինչ խոսք, այս բառերի միջև ոչ մի ընդհանրություն չկա: Առաջինը հայերենում իրանյան հնագույն փոխառություն է. ավելի ճիշտ ձևն է դահեկան, որ արևմտահայերենում մինչև օրս էլ օգտագործվում է «գրոշ» իմաստով (իսկ արևելահայերենում քիչ է հանդիպում): Աշուղ Ջիվանին խրատում է.

…Ակամա` ընկերիդ մեկ դահեկանը հափշտակելու համարձակ մի՛ լինի:

            Դահեկան-ն էլ սկզբում եղել է դարեհական ձևով և կապվել պարսից Աքեմենյան հարստության (մ.թ.ա. 558-330) ներկայացուցիչներից մեկի` Դարեհ Առաջինի (մ.թ.ա. 522-486) անվան հետ, նույն այն Դարեհի, որ հռչակված է եղել իր հարստությամբ, և որի անունը հիշելով նույն Ջիվանին դարձյալ խրատում է.

Փարթամացիր հին Դարեհին հավասար,

Օր կըգա չես գտնիր վերքիդ դեղ ու ճար…

            Ուրեմն դարեհական փաստորեն նշանակում է Դարեհի դրամ, դրամի միավոր: Բառն իր ձևով անցել է մոտավորապես այսպիսի ճանապարհ. դարեհական-դահեկան-դեկան:

            Հրաչյա Աճառյանը, ի դեպ, վկայում է, որ վրացիները հայերից են փոխ առել իրենց դաեկա՛նի բառը, որը նույն նշանակությունն ունի:

            Ինչ վերաբերում էմյուս դեկան-ին, ապա այն արդեն լատիներեն բառ է, որի բուն նշանակությունն է «տասնապետ» (նրա կազմում կա հունարեն դե՛կա «տասը» բառը) : Միջնադարում (այժմ էլ) դեկան կոչվում էին կաթոլիկ և անգլիական եկեղեցիների ավագ հոգևորականները: Ըստ երևույթին, դեկան-ությունը մի ժամանակ եղել է  այսպիսի հոգևորականների գործը եկեղեցական կամ այլ կարգի ուսումնական հաստատություններում, որից և առաջացել է ներկա իմաստը:

            Ի միջի այլոց, մենք ունեցել ենք նաև դեկան «կուսակալ, գավառապետ»
բառը` դեհկանություն բառի կազմում` «կուսակալություն»: Սա էլ բոլորովին այլ բառ է, դարձյալ իրանական փոխառություն: Այժմ էլ պարսկերենում կա դեհղա՛ն, որ նշանակում է «գյուղացի»: Այն մի ժամանակ երևի նշանակել է նաև «գյուղապետ, գյուղական ազնվական», որից և առաջացած է եղել ընդհանրապես «գավառապետ, կուսակալ» իմաստը, հետո էլ, «պաշտոնի իջեցումով»` «գյուղացի»:

պատմեց`Մաքրուն Հակոբյանը (Սարատակցի Ամալ տատը, 87 տարեկան )
գրի առավ` Ահարոն Վարտանեանը

Թե ինչղ ղարսոնց ազգերից մեկը երգու մասի բաժնըվավ (սաբիներ ու զռռաններ)
Ղարսի մե ազգիցրմ (Արթիկում բնակվող հին տոհմերից մեկի մասին է խոսքը, որը գաղթել է Արևմտյան Հայաստանի Կարս քաղաքից 19-րդ դարի կեսերին) տարիքով մեգըմ կերթա Ղարսի սամթ խըզար քաշելու, հետն էլ փոքր էրեխա կտանի, օր գործիք տանի բերե: Խըզար քաշելու տեղն էղել է չայի բերանը, իդոր կողքն էլ էղել են թուրքի խզարջեքը, փաշի 7-8 տարեկան տղեն էլ զուդ ըդեղաներ է էգել խաղալու: Ղարսըցու տարիքովը երկար միրուք է ունեցել, էս փաշի տղեն էլ գնացե-էգե իսոր միրուքի հետ է խաղցէ, հայ քաշքռնել է, ղարսըցու էրեխիս դուրը չի գա թուրքի լամուգի էրածները, կպտտէ պապի բոլորն ու կսէ, թե ես իդոր կսատկցնեմ, ընչի գուկա միրուքիդ հետ խաղ կենէ, բայց թե պապը բանի տեղ չի դնէ: Մի օրըմ էլ` իրգըվա կողմ օր փաշի տղեն նորից գուկա կսկսէ ժիժի կանգնելը, իրիցանց տղեն իսոր դնե տակը խեխդեգը ու գողդու տանի քցեգը չայը: Գիշերն օր էրեխեն տուն չի էրթա, թուրքերը խառնվինգը իրար թե չոջուխն ուրա, ինչ եղավ, գուկան ղարսըցուց հարցուփորձ կենեն, ըսոնք կըսեն ըստեղ չի էկել: Առավոտ լուսուդեմ ըսոր ջանդագը չայից կգտնին, կերթան վրեքը, կըսեն սաղ օրը ձեր էրեխու հետ է եղել, ուրեմն դուք էք սպանե քցե չայը: Ղարսցըի բիձեն էլ կըսե` ես ղոջա մարդ, էս էլ մատըմ սաբի երեխա էդ երեխուն ո՞ր մեկս բդի սպանեինք: Ըստեղից էլ տեղի բնակչության մեջ էս ազգի մե մասը հայտնի է որպես “սաբի”: Իսկ հմի “զռռանների” մասին. էս ազգից մե ուրիշըմ էլ, էլի տարիքով կէրթա Թիֆլիս: Մեգըմ երեխա թելի վրա օսկի փուլ անցրած մատի վրա կֆռռցնե: Էս մարդն օր էրեխու ձեռը կտեսնի էդ օսկին, կսէ` բալա ջան ըդիկ ի՞նչ է, կըսէ հեչ ինչ, խաղալիք է, ընձի համար կխաղամ: Իրիցանց բիձեն կհարցնէ ի՞նչ տամ, օր ըդիկ տաս ընձի, կըսէ հեչ բան է պետք չէ, մե հատըմ զռռա տամ քեզի: Էս մարդը նայեգը կողքուբոլորը տեսնիգը ծանոթ մարդ – մուրդ չկա, ինքն իրան կըսէ` է հմի մե հատըմ է խօ զռռամ, ընձի ըստեղ ո՞վ կճանչէ: Զռռագը ու կսե` բալա, տիա զռռացի, դե տուր: էս երեխեն ինչ ըսէ, օր լավ էղնի, կըսէ` իյաաա, ուրեմն դու քու էշ հալովդ կհասկնաս, օր ըսիկ օսկի է, ես իմ մարդ հալովս չեմ հասկնա՞: Ըստեղից էլ գուկա էս ազգի մյուս մասի անվանումը:

պատմեց 82 ամյա Աղուն տատը
բանահավաք` Արտյոմ Տոնոյան

Պարոն Մելիքյանը և Ոսկանյանը հայտնեցին, որ գիտաժողովի լավագույն զեկույցները կտպագրվեն առանձին ժողովածուի տեսքով և բարձր գնահատեցին Արևալագիտության ֆակուլտետի ՈՒԳԸ անդամ ուսանողների նման նախաձեռնությունը:

Հիտաժողովի թեմաներն էին՝

1. Արմեն Ժամհարյան «Քրդական հարցը և հնարավոր զարգացումներ»
2. Ասյա Դարբինյան «ԱՄՆ մարդասիրական ներկայությունը Մերձավոր Արևելքում 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին.«Մերձավոր Արևելքի նպաստամատույցի» կազմավորումը»
3. Վարսեն Կարապետյան «Նուրիստանյան ցեղերի հեթանոսական կրոնը»
4. Միքայել Մալխասյան «Կարսի մարզի թուրք բնակչությունը 1878-1917թթ.»
5. Շուշան Ազատյան «Իրանական փոխառություններ և դրանց առանձնահատկությունները հայերենում»

1. Հայկ Ենգիբարյան  «Քեսապի հայ կաթողիկե համայնքը»
2. Նաիրա Պողոսյան  «Ունեցվածքի հարկի» կիրառումը թուրքիայում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին»
3. Էրիկ Դաւթեան «Քրդական հարցը և հնարավոր զարգացումներ»
4. Վարուժան Գեղամյան «Ադրբեջանի հակահայկական քարոզչական թեզերի շուրջ»

10.  Վռամ Խոջագորյան «Ադրբեջանի Հանրապետության Զինված Ուժերը»

11.  Էդգար Էլբակեան «Արեւելեան հարցի զարգացումը ԺԹ դարիառաջին կեսին»

12.  Նաիրա Սահակյան «Ֆրանց Կաֆկա և Նագիբ Մահֆուզ. Մարդու ինքնակառավարման խնդիրը»

13.  Ահարոն Վարդանյան «Շահնամեի հայկական տարբերակները»

14.  Նարեկ Զուլալյան «Օսմանյան կայսրության կառավարման համակարգի առանձնահատկությունները»

15. Գարիկ Գրիգորյան «Քրդական շարժումներն Իրանում Իրան-իրաքյան պատերազմի ընթացքում»:

Բոլոր մասնակիցները ստացան մասնակցության հավաստագրեր:

Հրաչյա Աճառյան

Այս տարի լրանում է ականավոր հայ գիտնական, մեծ լեզվաբան և արևելագետ Հրաչյա Աճառյանի 135 ամյակը: Այս առիթով Արևելագիտության ֆակուլտետի Ուսանողական գիտական ընկերությունը ապրիլի 6-ին կազմակերպում է «Նոր Արևելք, Նոր Իրողություններ» ուսանողական միջբուհական գիտաժողովը: Գիտաժողովին մասնակցում ԵՊՀ տարբեր ֆակուլտետների, Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի ուսանողներ:

Գիտաժողովը տեղի կունենա սույն թվականի ապրիլի 6-ին, ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետի մասնաշենքի 212 (Երկանյաններ) դահլիճում: Սկիզբը ժամը 15:00-ին:

Մուտքն ազատ է:

Հրավիրում ենք բոլորին:

Հարցերի դեպքում զանգահարել 095 07 02 79, 093 49 44 49 հեռախոսահամարներով կամ գրել acadconfer@gmail.com էլ. հասցեին:

Միացեք մեզ Ֆեյսբուք սոցիալական կայքում և ավելի արագ տեղեկացվեք մեր միջոցառումների մասին՝ http://www.facebook.com/orientalsss :

Հարգանքներով՝

ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետի Ուսանողական գիտական ընկերություն

Վերնագիր. يك روز قشنگ برفي

Տևողություն. 33՛

Հարգանքներով՝

Արևելագիտության ֆակուլտետի Ուսանողական Գիտական Ընկերություն

Վերջին երկու  տասնօրյակում Եգիպտոսը դարձավ ժողովրդական պայքարի ասպարեզ: Ժողովուրդը գոյության կռվի էր դուրս եկել: Կահիրեի Թահրիր հրապարակը երկար կհիշի ազատատենչ մարտիկների կոչն ու պահանջը:

Ամեն ինչ սկսվեց համացանցից: Facebook-ում ստեղծելով «Մենք բոլորս Խալեդ Սայիդ ենք» խումբը՝ եգիպտացի երիտասարդները կարողացան համախմբվել և ոտքի ելնել 1981թվականից ի վեր նախագահական աթոռին նստած Հոսնի Մուբարաքի ռեժիմի դեմ: Այդ օրը հավանաբար պատմության մեջ  կմնա որպես «Ցասման օր»: Ցուցարարներին իրենց արդար պահանջից ետ չկանգնեցրեց ոչ հոգնածությունը, ոչ արյունահեղությանը զոհ գնալու վախը: Մինջև վերջին վայրկյանը չհուսահատվեցին, մինջև վերջին վայրկյանը պայքարեցին ու ի վերջո հասան իրենց ուզածին: Մի քանի անգամ իշխանությունը փորձեց համոզել ժողովրդին և տուն ուղարկել՝ բարեփոխումներ խոստանալով և այլ զիջումների գնալով: Սակայն ժողովրդական կամքը անբեկանելի էր: Ժողովուրդը հրաժարական էր պահանջում: Ցուցարարների շարքերում էին ոչ միայն մուսուլմանները, այլ նաև երկրի քրիստոնյա բնակչությունը, որ ամեն կերպ օժանդակում էր իր մուսուլման եղբայրներին: Բավականին հետաքրքիր պահվածք դրսևորեց եգիպտական բանակը, որը ի տարբերությունը որոշ այլ երկրների, իր սուրը չթափահարեց ժողովրդի գլխին, հակառակը՝ փորձեց թույլ չտալ բախումներ ցուցարարների և իշխանության կողմնակիցների  միջև: Իհարկե սա ողջունելի է, և շատերը պետք է օրինակ վերցնեն, եգիպտացի զինվորից, որ պաշտպանում է իր ժողովրդին և ոչ թե ժողովուրդն է պաշտպանվում նրանից: Այս ողջ ընթացքում չնայած արգելքներին բայց եգիպտական հեղափոխության խոսուն վկան եղավ Al Jazeera հեռուստաալիքը: Այն լուսաբանում էր թահրիրյան դեպքերը և դարձել էր կայուն լրատվամիջոց ողջ աշխարհի համար: Իսկ Հայաստանում այդ գործը մեծ պատվով կատարեց Առաջին լրատվականը: Հոսնի Մուբարաքին ժամանակ էր տրված հեռանալու, իսկ այդ օրը կոչվում էր «Հեռացման ուրբաթ»: Մինչ այդ Մուբարաքը հանդես եկավ ելույթներով: Դրանցից առաջինում նա հասկացրեց, որ չի պատրաստվում գնալ, իսկ Մուբարաքի վերջին ելույթից քչերը բան հասկացան: Սակայն ելույթից մի քանի ժամ անց կատարվեց ժողովրդի կամքը: 2011թվականի փետրվարի 11-ին Մուբարաքը հրաժարական տվեց: Մուբարաքի հրաժարականի մասին հայտնեց փոխնախագահ Օմար Սուլեյմանը, որին մեկ օր առաջ նախագահը հանձնել էր իր լիազորությունների մի մասը: Ժողովուրդը ցնծում է, վերջապես հեռացավ բռնապետը: Եգիպտացի ժողովրդի պայքարը և հաղթանակը ցույց է տալիս, որ ոչ մի բռնություն երկար չի տևի. վաղ թե ուշ ազատատենչ բռունցքը ցույց կտա իր կամքի ուժը: